Van een leien dakje
Al eeuwen lang is het de gewoonte om belangrijke gebouwen, zoals
kerken, kloosters en kastelen met natuursteen leien te bedekken.
Natuursteen leien zijn fraai en duurzaam en bevatten voortreffelijke
eigenschappen. Dankzij deze eigenschappen is er een groot aantal
toepassingen mogelijk.
Natuursteen leien worden gewonnen uit sedimentgesteente.
Dit gesteente is miljoenen jaren geleden ontstaan door afzetting
in lagen van klei,
gruis, zand en slib op de zeebodem. Deze lagen werden vervolgens
steeds dikker door nieuwe, aangroeiende lagen. Door de hoge temperaturen
en enorme druk werden de lagen als het ware samengeperst en veranderden
in vast gesteente. De meest kenmerkende eigenschap van leisteen
is de splijtbaarheid. Het natuurlijke splijtvlak van leien varieert
van grof tot vlak.
Omdat de gelaagdheid niet gelijk is, krijgt men dikteverschillen.
Afhankelijk
van de structuur van het leigesteente, krijgt men leien met een
rechthoekige vorm of leien met een schubvorm. Deze vormen
bepalen de dekkingswijze. Een leibedekking met rechthoekige leien
wordt Maasdekking genoemd en een leibedekking met schubvormige
leien noemt men Rijndekking. Rijndekking
In Rijndekking onderscheidt men twee dekwijzen, namelijk
de Oudduitse dekking en de Schablonendekking. Kenmerkend voor een
Oudduitse
dekking is de variatie in de grootte van de leien. Hierdoor ontstaat
een
levendige bedekking. Bij een
Schablonendekking is er geen verschil in leigrootte; alle leien
hebben hetzelfde formaat en krijgt men een zeer regelmatige bedekking.
Elke
lei wordt met 3 roodkoperen (lei)nagels op het dak bevestigd.
Schubleien
die hun ronde kant (de rug) aan de linkerzijde hebben, zijn rechtse
leien. Een dak dat met rechtse leien gedekt wordt noemt men dan
ook rechtsdekkend.
De stijging van de leien loopt in dit
geval van links naar rechts; dat wil zeggen de rechterlei wordt
over de linkerlei gedekt. Bij linkse leien is dit precies andersom.
Maasdekking
Een Maasdak wordt gedekt met rechthoekige leien van
dezelfde afmetingen. De leien worden horizontaal per laag naast
elkaar met leihaken
bevestigd, waarna de volgende laag daar met ruim de helft (overlap)
overheen gaat.
Natuursteen leien zijn ook als wandbekleding toe te passen. De
uitvoering hiervan kan zowel in Maasdekking, Leuvense dekking en
in Zwitserse dekking, als in Wabe en Bogenschnitt.
|
